Latest Maharashtra State Board (SSC & HSC) 2026-27 Syllabus Digest & Solutions Updated!
Class 5Marathi (Aksharbharati / Sulabhbharati)2026-27 Syllabus

Chapter 25 मालतीची चतुराई Solutions

Complete Maharashtra State Board Balbharati & Yuvakbharati textbook solutions for Chapter 25 मालतीची चतुराई. Step-by-step solved exercises, numerical problems, and digest answers.

26 Solved Questions1224 words

Maharashtra State Board Class 5 Marathi Sulabhbharati Solutions Chapter 25 मालतीची चतुराई

5th Standard Marathi Digest Chapter 25 मालतीची चतुराई Textbook Questions and Answers

1. खालील प्रशनांची उत्तरे लिहा.

प्रश्न (अ)
मालतीला कोणत्या गोष्टीचे नवल वाटले?
उत्तरः
शेतावरून घरी आल्यावर मलण्णाने बैलांना घरी आणून गोठ्यात बांधले. त्यांना चारा, पाणी दिले. अतिश्रमाने थकून मलण्णा लवकर झोपला. सकाळी लवकर उठला. बाहेर जाताच त्याला गोठ्यात एकच बैल दिसला. दुसरा बैल कुठे गेला? मलण्णाने घाबरून मालतीला विचारले. मालतीला बैल नाहीसा झाल्याचे कळले, तेव्हा तिला या गोष्टीचे नवल वाटले.

प्रश्न (आ)
मलण्णा, डोक्याला हात लावून का बसला?
उत्तरः
मलण्णा व मालती एक गरीब शेतकरी जोडपे होते. या जोडप्याचा, गोठ्यात बांधलेल्या दोन बैलांपैकी एक बैल नाहीसा झाला होता. त्यांनी गावभर त्या बैलाचा शोध घेतला; पण त्यांना बैल मिळाला नाही. मलण्णा तर खूपच निराश झाला. काय करायचे? एकाच बैलावर शेती कशी करायची? या विचाराने मलण्णा डोक्याला हात लावून बसला.

प्रश्न (इ)
बैल चोरणारा माणूस मनातून का घाबरला?
उत्तर:
बैल चोरी झाला म्हणून मालती व मलण्णा दोघांनीही तालुक्याला जाऊन गुरांच्या बाजारातून बैल खरेदी करण्याचे ठरवले. गुरांच्या बाजारात फिरता फिरता मालतीला त्यांचा हरवलेला बैल दिसला; दोघेही बैलाजवळ आले. आपला बैल म्हणून मालतीने त्याला आंजारले, गोंजारले. “या माणसाने आमचा बैल चोरला,” असे म्हणत तिने आरडाओरडा करायला सुरुवात केली. आपली चोरी आता उघडी पडेल या विचाराने बैल चोरणारा माणूस मनातून घाबरला.

प्रश्न (ई)
मालतीने युक्ती करायचे का ठरवले?
उत्तरः
मालतीने आरडाओरडा करायला सुरुवात केली तेव्हा चोरानेही कांगावा केला की, मी तुमचा बैल कशाला घेऊ? मी या बैलाला लहानाचा मोठा केलाय. हा माझाच बैल आहे. मालतीच्या लक्षात आले की, चोर सहजासहजी आपल्याला बैल देण्यास तयार होणार नाही. म्हणून तिने बैल मिळवण्यासाठी युक्ती करायचे ठरवले.

प्रश्न (उ)
मालतीने कोणती युक्ती केली?
उत्तर:
गुरांच्या बाजारात मालती-मलण्णाला त्यांचा चोरलेला बैल दिसला. चोराला सांगूनही तो चोरीची कबुली दयायला तयार होईना, तेव्हा मालतीने झटकन बैलाच्या डोक्यावर हात ठेवला व त्याला प्रश्न विचारला, “सांग बरं, याचा कोणता डोळा अधूआहे, डावा की उजवा?” चोर म्हणाला, “माझ्या बैलाचा डावा डोळा अधूआहे.” यावर मालतीने ते तपासून घेऊ, असे चोराला म्हटले आणि चोर त्यात अडकला. कारण मालतीच्या बैलाचे दोन्ही डोळे चांगले होते. चोर पकडण्यासाठी मालतीने ही युक्ती केली.

प्रश्न (ऊ)
चोराची भंबेरी का उडाली?
उत्तर:
मालतीची युक्ती कामी आली आणि चोराची लबाडी उघड झाली. चोराने खोटेपणाने सांगितले की, “माझ्या बैलाचा डावा डोळा अधू आहे.” पण प्रत्यक्षात मात्र मालतीच्या बैलांचे दोन्ही डोळे चांगले होते. अशाप्रकारे लोकांसमोर चोराची लबाडी उघडकीस आल्यामुळे चोराची भंबेरी उडाली.

2. रिकाम्या जागा भरा.

प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
रिकाम्या जागा भरा. (अ) मालती ………….. बाहेर आली. (आ) एका बैलावर ……….. कशी करायची? (इ) तेवढ्यात मालतीला त्यांचा ……………… बैल दिसला. (उ) बैलाभोवती लोकांची ………………….. जमली. (ऊ) सगळ्यांनी मालतीच्या …………. कौतुक केले.
Solution & Step-by-Step Answer:
(अ) झटकन (आ) नांगरणी (इ) हरवलेला (उ) गर्दी (ऊ) चतुराईचे

3. पटकन, झटकन यासारखे आणखी शब्द लिहा.

प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
पटकन, झटकन यासारखे आणखी शब्द लिहा.
Solution & Step-by-Step Answer:

4. आरडाओरडा, सहजासहजी, भाजीभाकरी हे जोडशब्द आलेली पाठातील वाक्ये लिहा.

प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
आरडाओरडा, सहजासहजी, भाजीभाकरी हे जोडशब्द आलेली पाठातील वाक्ये लिहा. उत्तरः 1. “या माणसाने आमचा बैल चोरला,” असे म्हणत तिने आरडाओरडा करायला सुरुवात केली. 2. हा चोर आपला बैल सहजासहजी देणार नाही. 3. त्याची पत्नी मालती हिने भाजीभाकरी केली होती.

5. मालतीच्या चतुराईचे सर्वांनी कौतुक केले. तुमच्या/मित्राच्या/मैत्रिणीच्या चतुरपणाचे कौतुक कधी झाले आहे का? घरी व वर्गात सांगा.

प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
मालतीच्या चतुराईचे सर्वांनी कौतुक केले. तुमच्या/मित्राच्या/मैत्रिणीच्या चतुरपणाचे कौतुक कधी झाले आहे का? घरी व वर्गात सांगा.

6. खालील शब्दांचे विरुद्धार्थी शब्द पाठात शोधून लिहा.

प्रश्न 1. खालील शब्दांचे विरुद्धार्थी शब्द पाठात शोधून लिहा. (अ) खरेदी (आ) लहान (इ) डावा

Solution & Step-by-Step Answer:
ः (अ) विक्री (आ) मोठा (इ) उजवा

7. खालील शब्द असेच लिहा.

प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
खालील शब्द असेच लिहा. दोन्ही, गोष्टी, विक्री, निरीक्षण, गर्दी, स्त्री.

उपक्रम:

आतापर्यंतच्या पाठांत आलेले जोडशब्द शोधा. ते ‘माझा शब्दसंग्रह’ वहीत लिहा.

Marathi Sulabhbharati Class 5

Solution & Step-by-Step Answer:
s Chapter 25 मालतीची चतुराई Additional Important Questions and Answers
प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
एक-दोन शब्दात
Solution & Step-by-Step Answer:
े लिहा.

Solution & Step-by-Step Answer:

प्रश्न 2 Maharashtra Board Solution
रिकाम्या जागा भरा.

Solution & Step-by-Step Answer:

एका वाक्यात उत्तरे लिहा.

प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
मालतीने मलण्णाला शेतातून आल्यावर काय खायला दिले?
Solution & Step-by-Step Answer:
मालतीने मलण्णाला शेतातून आल्यावर भाजीभाकरी खायला दिली.
प्रश्न 2 Maharashtra Board Solution
सकाळी लवकर उठल्यावर मल्लण्णाने काय पाहिले? उत्तरः सकाळी लवकर उठल्यावर मलण्णाने पाहिले की, गोठ्यात एकच बैल आहे.

प्रश्न 3 Maharashtra Board Solution
बैल खरेदी करण्यासाठी मालती व मलण्णा कोठे गेले?
Solution & Step-by-Step Answer:
block bg-white dark:bg-slate-900/80 border-l-4 border-emerald-500 rounded-r-xl p-5 my-3 shadow-xs border border-slate-200/60 dark:border-slate-800">
Solution & Step-by-Step Answer:
बैल खरेदी करण्यासाठी मालती व मलण्णा तालुक्याला गुरांच्या बाजारात गेले.
प्रश्न 4 Maharashtra Board Solution
मालती व मलण्णाला त्यांचा बैल कुठे दिसला?
Solution & Step-by-Step Answer:
मालती व मलण्णाला त्यांचा बैल तालुक्याला गुरांच्या बाजारात दिसला.
प्रश्न 5 Maharashtra Board Solution
मालतीने आरडाओरडा का केला?
Solution & Step-by-Step Answer:
मालतीने आरडाओरडा केला, कारण तिने आपल्या हरवलेल्या बैलाला ओळखले.
प्रश्न 6 Maharashtra Board Solution
बैल चोरणाऱ्याने कशाप्रकारे कांगावा केला? उत्तरः “तुमचा बैल मी कशाला घेऊ?” हा माझाच बैल आहे. मीच याला लहानाचा मोठा केला आहे.’ अशाप्रकारे बैल चोरणाऱ्याने कांगावा केला.
प्रश्न 7 Maharashtra Board Solution
मालतीने बैल चोरणाऱ्याला कोणता प्रश्न विचारला?
Solution & Step-by-Step Answer:
block bg-white dark:bg-slate-900/80 border-l-4 border-emerald-500 rounded-r-xl p-5 my-3 shadow-xs border border-slate-200/60 dark:border-slate-800">
Solution & Step-by-Step Answer:
“सांग बरं, याचा कोणता डोळा अधू आहे, डावा की उजवा?’ हा प्रश्न मालतीने बैल चोरणाऱ्याला विचारला.
प्रश्न 8 Maharashtra Board Solution
लोकांसमोर कोणती गोष्ट उघड झाली? उत्तरः लोकांसमोर चोराची लबाडी उघड झाली.

थोडक्यात उत्तरे लिहा.

प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
मालती व मलण्णा घरी आनंदाने का आले?
Solution & Step-by-Step Answer:
ः मालतीने केलेल्या युक्तीमुळे चोरी पकडल्याबरोबर चोराची भंबेरी उडाली. सगळ्यांनी मालतीच्या चतुराईचे कौतुक केले आणि चोराला पोलिसांच्या ताब्यात दिले. आपला चोरीला गेलेला बैल, चतुराईने मिळाल्यामुळे मालती मलण्णा घरी आनंदाने आले.

व्याकरण व भाषाभ्यास:

1. कंसातील वाक्प्रचारांचा खालील वाक्यात उपयोग करून वाक्य पुन्हा लिहा. (भंबेरी उडणे, डोक्याला हात लावणे, अंजारणे गोंजारणे, कांगावा करणे, थकून जाणे, लबाडी करणे)

प्रश्न 1 Maharashtra Board Solution
खूप वर्षांनी पाहिलेल्या नातवाला आजीने प्रेमाने थोपटले
Solution & Step-by-Step Answer:
ः खूप वर्षांनी पाहिलेल्या नातवाला आजीने प्रेमाने अंजारले गोंजारले.
प्रश्न 2 Maharashtra Board Solution
भुकंपामुळे झालेले नुकसान पाहून भुकंपग्रस्त विचारात पडले.
Solution & Step-by-Step Answer:
ः भुकंपामुळे झालेले नुकसान पाहून भुकंपग्रस्तांनी डोक्याला हात लावला.
प्रश्न 3 Maharashtra Board Solution
पोलिसांनी पकडलेला चोर मी चोरी केलीच नाही, असे खरे बोलण्याचा आव आणू लागला.
Solution & Step-by-Step Answer:
ः पोलिसांनी पकडलेला चोर मी चोरी केलीच नाही, असा कांगावा करू लागला.
प्रश्न 4 Maharashtra Board Solution
अचानक पाहुणे आल्याने आई खूप गोंधळून गेली.
Solution & Step-by-Step Answer:
ः अचानक पाहुणे आल्याने आईची भंबेरी उडाली.
प्रश्न 5 Maharashtra Board Solution
व्यापारी जास्त पैसा मिळवण्याच्या नादात नेहमीच खोटपणा करतात.
Solution & Step-by-Step Answer:
ः व्यापारी जास्त पैसा मिळवण्याच्या नादात नेहमीच लबाडी करतात.
प्रश्न 6 Maharashtra Board Solution
दिवसभर नृत्याचा सराव करून मुले दमून गेली.
Solution & Step-by-Step Answer:
ः दिवसभर नृत्याचा सराव करून मुले थकून गेली.
प्रश्न 7 Maharashtra Board Solution
समानार्थी शब्द लिहा.

Solution & Step-by-Step Answer:
प्रश्न 8 Maharashtra Board Solution
विरुद्धार्थी शब्द लिहा.

Solution & Step-by-Step Answer:
प्रश्न 9 Maharashtra Board Solution
लिंग बदला.

Solution & Step-by-Step Answer:
block bg-white dark:bg-slate-900/80 border-l-4 border-emerald-500 rounded-r-xl p-5 my-3 shadow-xs border border-slate-200/60 dark:border-slate-800">
Solution & Step-by-Step Answer:
प्रश्न 10 Maharashtra Board Solution
वचन बदला.

Solution & Step-by-Step Answer:

मालतीची चतुराई Summary in Marathi

पदयपरिचय:

मलण्णा व मालती हे गरीब शेतकरी जोडपे. त्यांचा एक बैल चोरीला गेला. आठवड्याच्या बाजारात मालतीने तो बैल चतुराईने कसा मिळवला याचे वर्णन या पाठात आले आहे.

शब्दार्थ: